Propagatienieuws – 30 aug. 2025
Deze week in Propagatienieuws:
Propagatienieuws wordt samengesteld door Tom Koeken (PC5D).
HF
De afgelopen week hebben we al een voorproefje gekregen van de toestand van de ionosfeer in de herfst – met een hogere MUF en een rustigere situatie op de lagere banden, zonder vervelende zomeronweersbuien. Het eerste, de hoge MUF, kwam van een hele reeks actieve gebieden die vanaf de achterkant van de zon zichtbaar werden of gedeeltelijk nieuw ontstonden. Er waren binnen een week meer dan 12 M-klasse zonnevlammen. De recente toename van de zonneactiviteit hebben we die sinds het maximum van bijna een jaar geleden niet meer gezien. Op 18 augustus was dat nog 114, afgelopen donderdag steeg de zonneflux tot 232. De MUF voor een afstand van 3000 km bereikte deels de 28 MHz-grens. Ook in de avond en nacht bleef de propagatie goed. Het pad naar noord en zuid Amerika bleef met FT8 bruikbaar tot 24 MHz rond 0100 UTC.
Het aardmagnetisch veld was de afgelopen week zoals verwacht grotendeels rustig. Een protonenstorm zorgde er echter voor dat de radiolijnen boven de poolgebieden grotendeels geblokkeerd waren. De oorzaak was blijkbaar een enorme uitbarsting aan de achterkant van de zon op 21 augustus. Een dergelijke poolkapabsorptie (PCA) kan meerdere dagen aanhouden. De storing nam dan ook pas tegen het einde van vorige week langzaam af.
HF-vooruitzichten
De komende dagen wordt een zonneflux van circa 225 verwacht, maar zal daarna vrijwel zeker weer dalen. In combinatie met de vordering van de herfst kunnen we rekenen op een hogere MUF bij een verder relatief rustig magnetisch veld. Tot 15 meter openen de banden stabiel, 12 en 10 meter worden weer interessanter vanwege langere bandopeningen. Sporadisch E neemt daarentegen over het algemeen af, maar er kunnen nog steeds echt goede Es-dagen zijn. Ook in de nacht ligt de MUF hoger, zodat 20 meter langer bruikbaar is, deels 24 uur per dag.
Naarmate september vordert, zal dit verder verbeteren. Ook kunnen we, naarmate we de herfst-equinox naderen, betere omstandigheden verwachten op noord-zuidtrajecten, zoals richting Zuid-Afrika.
VHF en hoger
Tropo, regenscatter
Voor de komende dagen wordt het weer gedomineerd door een lagedrukgebied bij Schotland. Tropocondities zijn hierdoor niet te verwachten. Wel wordt en neerslag verwacht. Er zijn dus wat kansen voor regenscatter, zeker bij zwaardere buien. De zwaardere regen wordt goed weergegeven door de vele online regenradarbeelden, zodat je de meest actieve verstrooiingsvolumes kunt volgen, die zich met de sterkere winden vrij hoog in de atmosfeer verplaatsen. Snelheden van 45 tot 100 km/h zijn gebruikelijk.
NB De komende gezamenlijke lezing in Schimmert is geheel gewijd aan neerslagradar technieken.
Sporadische-E, meteorscatter en Aurora
Vorige week was er een mooie sporadische E-laag op de 6- en 4-meterbanden, waaronder Spanje, Italië en oostwaarts tot Oekraïne. Op de 24e was er een opening naar Brazilië en ook in de laatste dagen van augustus zijn er op 6m nog signalen gehoord uit Noord en Midden Afrika. Het zomer seizoen voor sporadic E loopt meestal van mei tot augustus. Waarschijnlijk zullen we tot medio december moeten wachten op het kortere winter seizoen voor Es.
De komende dagen is de verwachting voor de Kp hooguit 3. Dit is niet bruikbaar voor radio. De meteorenactiviteit bevindt zich momenteel tussen grote meteorenregens in. Meteorscatter moet het daarom hebben van random activiteit. De meeste kans daarop is vroeg in de ochtend.
EME
De declinatie van de maan is negatief en bereikt een minimum op maandag 1. Het is dus een week om uw apparatuur te controleren in plaats van te gebruiken. Omdat de zon nog hoog aan de hemel staat, is het gemakkelijk om de prestaties van het systeem te controleren met zonruis. De padverliezen begonnen te dalen na het apogeum op vrijdag 29. De 144 MHz-hemelruis ligt op maandag dicht bij 3.000 Kelvin en daalt op woensdag weer tot gemiddeld.
Propagatienieuws wordt samengesteld door Tom PC5D. Bij de samenstelling maakt hij onder andere gebruik van de voor Nederland relevante informatie uit het wekelijkse Propagation News van de Britse radioamateurvereniging RSGB, dxinfocentre , darc.de/der-club/referate/hf/ , Make More Miles on VHF, metoffice.gov.uk, swpc.noaa.gov, www.solarham.net en poollicht.be. Propagatienieuws maakt ook deel uit van het radiojournaal van de Zuid-Limburgse zondagochtendronde. De audio opname van deze ronde is terug te luisteren op a22.veron.nl.
